Yazılar

Kemer Nedir

kemer Nedir

Beli çevreleyen ve kuşak gibi birkaç kere sarılmayıp, bir kat sarılarak tokalanan, deriden, çuhadan, kumaştan veya madenden yapılmış kuşak. Kayış kemer, sırmalı Kemer gibi. elbiselerin altına gizli olarak takılan ve içinde para saklamak için cepleri bulunan kemere “para kemeri” veya “ altın kemeri” denir. Eskiden yolcular paralarını kemerlerinde taşırlardı. hayvanların bellerine takılan kemerlere “kolan” denir. Birçok parçadan kavisli olarak örülen ve iki duvar veya ayağı birbirine bağlayarak kapı, pencere gibi açıklıkların üstündeki ağırlığı yanlardaki ayaklara intikal ettiren mimari unsura da Kemer denir.

En eski zamanlarda kullanılan ilkel kemer şekli bindirme taşlarla yapılmış sivrice bir kemerdir. Sonraları daha düzgün bir kavis şeklinde yapılmıştır ki buna dairevi kemer denir. Bunun şekli yarım dairedir. Kemerler, üzerine düşen vazifeyi yerine getirebilmek için en uygun şekilde düzenlenirler. Bununla beraber bazan bir devir özelliği olarak karşımıza çıkar ve o devre ait pekçok mimari eserde görülür. Bazan da milli bir durum alır, belli bir Milletin mimarisinde görülür. Orta çağda revaçta olan sivri kemerin aslı Sümerlerde ve Hititlerde görülür. Sivri kemer Türkler tarafından da benimsenmiştir. Türk mimari eserlerinde kullanılan kemerlerin çoğunluğunu sivri kemer teşkil eder.

Türklerde çok eskiden beri kemer biliniyordu. Orta Asya’da rastlanan bazı eski Türk mabetlerinde kapı ve pencerelerin üstü kemerli olduğu ve bu kemerin biraz sivrice daire kavsi şeklinde olduğu görülür. Türkler sivri kemeri dairevi kemerden daha faydalı ve üstün görmüşlerdir. Sivri kemer usulü dünyaya Türkistan, iran ve Horasan taraflarından yayılmıştır. Bu usülü en ileri götüren Sasanilerdir.

Ahşap yapılarda genellikle kemer kullanılmayıp düz atkı kullanılmıştır. Türkler, görünecek cephe kısımlardaki kemerleri daima mermerden gayet muntazam yontma kemer taşlarıyla yaparlardı. Tuğladan örülen kemerler de vardır.

Kemeri meydana getiren ve hesaplanılarak yontulan taşlara “kemer taşı” denilir. Kemerin üzengilik denilen kısmına oturan en aşağıdaki taşına “üzengi taşı”, kemerin tam tepesine konulan kemer taşına da “ kilit taşı” denilir. Bu taş diğerlerine nazaran biraz dışarı taşkındır. Üzerinde herhangi bir süsleme bulunabilir. Kemeri meydana getiren kemer taşlarının zemine bakan yüzlerinin meydana getirdikleri yüzeye “kemer karnı”. Bunun tam tersine yani kemerin yukarı bakan yüzünde meydana gelen yüzeye ise “kemer sırtı” denilir.

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir