Yazılar

Mancınık Nedir

Mancınık Nedir

Mancınık Ne Demek? Mancınık Nedir Kısaca? Mancınık Ne Demektir? Mancınık Hakkında Bilgi? Mancınık Kısaca?

Mancınık Nedir, Mancınık, (Katapult) Orta çağda savaşlarda ve kuşatmalarda, duvarları ha sara uğratmak için kullanılan, bir kol kullanılarak uzak mesafelere fırlatmalar yapabilen kuşatma makineleridir.Katapult adı Yunancada  (karşı) ve  (fırlatmak) adlarının birleşmesiyle türetilmiştir. Çok eski zamanlarda savaslarda kullan ilan bir alet. Mangasına taş, katı demir, Katı kurşun, yanan ot, sıcak zift veya lav konulabilir.Mancınık, MÖ. 5. ile 3. yüz yılda Çin’de icat edilmiştir. ilk defa Büyük iskender tarafından kuşatmalar dışında meydan savaşında askerlere destek ve koruma amaçlı kullanılmış savaş aracı. ingilizcesi mangonel, latince savaş makinası anlamına gelen ‘manganon’dan türemiştir.

Modelleri

Başlangıçta, ok atmakta kullanılan büyük sehpalı yay (arbalet) anlamına gelen mancınık, yıllar sonra kargı, mızrak ve taş atmakta kullanılan makina anlamını taşımaya başladı. Mancınığı ilk kullanan Yunanlılar’ dır.

Mancınığın yayı, önceleri boynuzdan yapılırdı. Ama kısa bir süre sonra, bunun, elde kullanılan küçük mancınıklar için yeterli olmasına karşılık, ağır mızrak ve taşları atacak güçte olmadığı anlaşıldı. Yeni silahta, boynuzdan yapılan Yayın yerine, iki sağlam ağaç kol takıldı ve yay teli, bu kolların uçlarına bağlandı.

Kolların öteki uçları, bükümlerin arasına sokulur, bu düzenek, bir ağaç çerçeve içine takılır, ya çerçeveye sokulan çubuklarla ya da mandallı bir çarkla sıkılırdı. “Katapult” adı verilen bu s ilah, Romalı komutanlar tarafından çok beğenildi.

Benzer mancınıklarla son zamanlarda yapılan deneylerden anlaşıldığına göre, söz konusu silahlar, bir zıpkını 400 metreye ( normal yayla ulaşılması olanaksız bir menzil) kadar atabiliyordu.

islam adına büyük bir imparatorluk kuran Araplar, muha Sara savaşı tekniği hakkında çok az bilgiye sahiptiler.

Bununla beraber Müslümanların Bizans’ta ve Sasani iran’da kullanılan usulleri almaları çok sürmedi. Bir muhasara silahı olan mancınıkla Müslümanlar ilk defa Hz. Peygamber döneminde vuku bulan Hayber kuşatmasında karşılaşmışlar ve burada ele geçirdikleri mancınığı diğer kalelerin düşürülmesinde kullanmışlardır.

Mancınık ikinci defa Taif muhasarasında kullanılmıştır. Müslümanlar tarafından zamanla yenilenilerek geliştirilen mancınık komutanların şehirlerin kuşatılmasında ve surların yıkılmasında vazgeçemedikleri bir silah olmuştur.

Emeviler ve abbasiler döneminde muhasaralarda mancınıkdan başka arrade, debbabe, kebş adını taşıyan ağır silahlar kullanılmaya başlanılmıştır.

Abbasiler döneminde yanar petrol atan( ateş kıtaları, naffatûn) birlikleri ile takviye edilen orduda mancınık ve kale kapılarını kırmada kullanılan şahmerdan vs.nin de içinde bulunduğu kuşatma alet ve edavatının çalışmasından sorumlu mühendisler de vardı.

Muhasara usullerinin gelişmesinde Haçlı seferlerinin önemli bir yeri vardır19. Haçlı seferleri, şehir ve Kale kuşatmaları ile ilgili bir takım teknik ve usullerin gelişip kemale ermesine yataklık etmiş bir olaylar zinciridir. Bu gelişmeler, daha çok düşman siperlerine ve müdafaa hatlarına yer altından yaklaşabilmek için “sıçan yolları” kazmak ve “lağm”lar (yer altı tünelleri) açmak, mancınık ve şahmerdan kullanmak, çeşitli yanar-tutuşur ecza ve maddeler ile patlayıcı maddeler tatbik etmek gibi kuşatma taktikleri ile ilgili yeniliklerdir.

Selçuklular zamanında mancınık yapımında ve kullanımında önemli gelişmeler olduğunu görüyoruz. Malazgirt kalesi muhasarasında (1040-1063) kullanılan bir mancınık 60 libre21 taş fırlatabiliyor ve dörtyüz kişi ile hareket ettirilebiliyordu.

Bundan başka Selçuklular arrade, çarh (ağır ok fırlatan alet) ve neft atan cihazlar da kullanmışlardır. Eyyubiler döneminde yukarıda sayılan silahlarda önemli gelişmeler olmuş neftç ilikte el bomba ları kullanılmaya başlanmıştır. Eyyubiler bilhassa neft ve lağımcılık sayesinde önemli başarılar elde etmişlerdir.

barutun muhasarada kullanılmaya başlaması en önemli gelişmelerden biridir. Lağımlarla surların altına yerleştirilen barutun patlaması, kuşatılanların gücü üstünde çok olumsuz bir hava meydana getirmiştir.

Barutun bu şekilde doğrudan kullanımı dışında top ve ateşli silahlarda kullanılmaya başlaması ise, savaş teknolojisini esastan değiştirecek bir ihtilal niteliğinde idi.

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir