Sanayi Devrimi Nedir

Resim bulunamadı

sanayi Devrimi Nedir

Nedenleri Sanayi devrimini 16. ve 17. yüzyıldaki dinsel, siyasal, bilimsel ve felsefi düşünceler hazırlamıştır. Protestan Reformu bugün çok çalışıp yarını düşünmeyin önemli bir değer olarak yerleştirmiştir. 17. yüz yılda Aydınlanma Çağı filozofları bilimsel yöntemi ve rasyonel düşünme ilkelerini geliştirmişlerdir. Fransız Devrimi Napolyon aracılığıyla bu düşünceleri avrupaya yaymıştır. 17. yüz yılın bilimsel buluş ları, sanayi devriminin teknolojik gelişmelerine kaynak oluşturmuştur

Sanayi Devrimi ya da Endüstri Devrimi, avrupada 18. ve 19. yüzyıllarda yeni buluşların üretime uygulanması ve buhar gücüyle çalışan makinaların makinalaşmış endüstriyi doğurması, bu gelişmelerin de avrupadaki sermaye birikimini arttırmasına denir.

Sosyal ekonomik nedenleri Düşünsel nedenlerin yanında, sanayi devrimini, doğuran diğer nedenler şunlardır Hızlı Nüfus artışı. 16. yüzyıldan başlayarak avrupanın Nüfusu hızla arttı Tarımdaki gelişmeler bu sektördeki nüfus ihtiyacını azaltarak bu Nüfusun kentlere göç etmesine neden oldu. Böylece kent sanayine hazır işgücü oluştu.

Yaşam düzeyinin yükselişi. Eskiden lüks sayılan şeker, kahve, çay gibi mallar artık orta sınıf ve alt sınıflar için doğal bir gereksinme olmaya başlıyordu. Bu da dolaylı olarak tüketim malı talebini arttırdı.

Geniş çaplı yağmalar, sanayi devriminin, en önemli finans kaynağı olmuştur. Gerek ispanyollar tarafından yağmalanan Orta Amerika altınları, gerekse de ispan yol gemilerini vuran, yağmacıları yağmalayan ingiliz gemileri, Avrupaya tonlarca altın taşımıştır. Bütün bunlar 16. ve 17. yüzyıllarda, sanayi devrimine götüren süreçleri desteklemiştir.

Hindistanda 23 haziran 1753 tarihinde, Fransız birliklerini savaş alanında yenen ingilizler Plessey Savaşı, Hint-Moğol imparatorlarının devasa hazinesine el koymuşlardı. Bu Hazinenin ingiltereye taşınmasıyla bu ülke ekonomisinde ortaya çıkan para ve finans olanaklarının, dokuma ve buhar makineleriyle ilgili tüm teknik buluşların 1758-1791 tarihleri arasında gerçekleşmesini açıklamada birincil argüman olduğu söylenebilir.

Sömürgecilik. avrupa ülkeleri yeni koloniler oluşturarak buradan getirdikleri malları sanayide kullanmaya başladılar, işlediler ve tekrar sömürgelere sattılar.

Küçük burjuvazinin gelişmesi ve orta sınıfın zenginleşmeye başlaması bir itici kuvvet oldu Kapitalizm. Orta sınıfın zenginleşmesi sürecine paralel olarak kapital birikimi oluşmaya başladı. Böylece yeni yatırım alanları aranmaya başlandı.

Taşıma ve teknolojide meydana gelen gelişmeler ortaya geldi Aşamaları Birinci aşama Makineleşme Çağı Sanayi Devrimi makinalaşmayı getirdi 18. yüzyılda başlayıp 19. yüzyılın ortalarına kadar 1870 ler süren bu endüstrileşme sürecine demir ve Kömürün asıl enerji kaynağı ve hammaddeyi oluşturduğu makineleşme çağı denilebilir. Temel ve ayırıcı özelliği makine kullanımının yaygınlaşması sonucu büyük fabrikaların ortaya çıkmasıdır. Böylece, Avrupada temelde tarım işçilerinin toplumundan, fabrikalarda eşya üreten nüfusa doğru düzenli bir değişim olmuştur.

Bu dönemde ingilterenin sahip olduğu zengin kömür yatakları bu devletin öteki devletler üzerinde ekonomik üstünlük sağlamasına yol açmıştır.

Endüstri devriminin ilk aşamasında buhar, kömür ve demirin birleşimi önemli siyasal, ekonomik ve toplumsal sonuçlarıyla birlikte demiryolu çağını da açmıştır. Kömür yalnızca demiryolunda hareket eden araçlara güç sağlamakla kalmamış, aynı zamanda demiryolları da kömürü çok uzak ve eskiden taşınamayan yerlere götürmüştür. Böylece Avrupada kömürle çalışan makinaları barındıran fabrikalar hem büyümüş hem de en uzak noktalara kadar yayılmıştır.

ikinci Aşama Sanayi devriminin ikinci aşamasında 1870 ler sonrası temel ham madde ve enerji kaynaklarında değişiklik ortaya çıktı. Kömür ve demirin yanında çelik, elektrik, petrol ve kimyasal maddeler de üretim sürecine sokulunca endüstrileşme bugün etrafımızda görülen biçimini almış oldu.

D emir, endüstri devriminin birinci aşamasında büyük ama başat olmayan bir rol oynamıştı. ikinci aşamasında çelik tam anlamıyla her alana egemendir. Çeliğin en önemli yararı demiryollarında görülmektedir. Örneğin bu dönemde çelik sayesinde gelişen demiryolları Birinci dünya Savaşında savaşan devletlere temel Lojistik desteği sağlamıştır.

Üçüncü Aşama bilgisayarın keşfinin ve ileri teknolojik gelişmelerin sanayi devriminin üçüncü aşamasını oluşturduğu varsayılmaktadır. Bilgisayarla birlikte internet ağı ile iletişimin maksimum düzeye ulaşması,sermaye ve pazar ekonomisinin hızla kıtalararası yer değiştirmesi küreselleşmeyi doğurmuştur.Bu 3. dalga Sanayi Devrimi, olarak adlandırılabilir.

ingilterede Sanayi Devrimi Sanayi devriminin önce ingilterede başlamasının birkaç nedenini şöyle sıralayabiliriz ingilterede uzun süredir bir anayasal monarşi düzeni oluşmuştur. Bu düzenin temelinde mülkiyet hakkının ve bireysel hak ve özgürlüklerin korunması yatar.

18. yüzyıl ingilteresi zaten dünyanın mali merkezi konumunda idi. borsa ve bankacılık sektörleri diğer ülkelerden çok ileri idi Parlamento, kapitalizm ilkeleri doğrultusunda iç piyasada özgür rekabeti önleyici bütün engelleri kaldırmıştı.

ingiltere, sanayi için gerekli en temel hammaddeler olan kömür ve demir yönünden zengin yeraltı kaynaklarına sahipti ingiltere, dünyanın en büyük sömürge imparatorluğu idi. Bu da ona hammadde kaynakları ve üretilmiş mallar için geniş pazar olanağı sağladı.

ingiliz donanması ve güçlü ticaret filoları, taşımacılığı kolaylaştırdı ingiltere Avrupada zaten rönesans döneminden beri dokumacılık sanayinde başı çekiyordu.

fabrika Sistemine Geçiş Fabrika sistemi ile üretim, talep artışı doğrultusunda bir gereksinme olarak ortaya çıktı. Büyük makineler ev üretimi için elverişsizdi. Bu nedenle evler yerine işçilerin makinelerin bulunduğu büyük binalara giderek çalışma sistemi, başka deyişle fabrika sistemi süreç içinde meydana geldi.

Fabrika sistemi hızlı üretim gibi olumlu Sonuç yanında sosyal açıdan olumsuz birtakım sonuçlar da doğurdu. erkek işçiler yanında, hatta onların yerine daha ucuza çalıştıkları için çocuk ve kadınlar çalıştırılmaya başlandı. 20 saate kadar varan iş saatleri küçük çocuk ve kadınları eziyordu.

Buna rağmen ücretler yetersizdi. işçilerin kalifiye olması artık o kadar önemli değildi. Makineler tekdüze, basit, mekanik hareketler yapabilen herkesle çalışabiliyordu. Kalifiye işçilerin normal ücretle iş bulması imkansızlaşıyordu.

Diğer Teknolojik Gelişmeler Buharlı makine. Sanayi devriminin en önemli gelişmelerinden birisi Buharlı makinenin bulunuşudur. 1763 de James Watt, iskoçyada buharla çalışan makineyi buldu. Bu makinenin gelişmiş biçimi, makine çağının gerçek başlangıç noktasını oluşturur.

1807 de Robert Fulton adındaki Amerikalı buharlı makineyi gemilere uyguladı. 1840 da ilk düzenli okyanus ötesi Buharlı gemi seferleri başladı.

1825 tarihinde ilk kez buharlı makine lokomotiflerde kullanılmaya başlandı 184 4de Samuel Morse Amerika Birleşik Devletlerinde ilk ticaret amaçlı telgraf servisini hizmete soktu.

1876da Alexander Graham Bell tele fonu buldu Tarım teknolojisinde gelişmeler sağlandı. Almanya bu alandaki gelişmelere öncülük etti. Almanlar pancardan şeker çıkarma tekniğini buldu. Bir başka Alman kimyager suni gübreyi yaptı. 1834de bir Amerikalı mühendis bir biçerdöver icat etti. 1870lerden sonra konserve yiyecek imalatı hızlı bir biçimde arttı.

1830–1860 arasında ingilterede daha etkili maden tasfiye yöntemlerinin geliştirilmesine paralel olarak kömür üretimi hızla arttı. Çünkü yüksek demir ve çelik talebi bu yöntemler sayesinde kolayca karşılanabiliyordu.

Bu üretim sayesinde 1800–1830 arasında köprü, kanal, demiryolu vb. gibi inşaatlar hızla arttı. 1850 lere kadar genelde ingilterenin tekelinde olan sanayi devrimi, bu tarihten sonra tüm Avrupaya ve Amerika Birleşik Devletlerine yayıldı. Günümüzde ise, gelişmekte olan ülkelere doğru bir yönelme gözlenmektedir.

Sanayi Devriminin Sonuçları Batının Toplumsal Sınıf Yapısında Değişmeler Sanayi devrimi Avrupada burjuva sınıfının yapı değiştirmesine ve yeni bir işçi sınıfının doğmasına yol açtı. Eski burjuva sınıfına şimdi fabrika sahipleri de katılmıştı. Burjuva sınıfı artık her ülkede en zengin sınıfı oluşturuyordu. Ancak ülkelerin çoğunda orta sınıf pek çok siyasal ve sosyal haklardan mahrumdular. Bu haklarını elde etmek için 19. yüzyılın bitişini beklemek gerekecekti.

Acı sonuçÇocuk işçilerAvrupada sanayi devrimi öncesinde de bir işçi sınıfı vardı. Ancak bu sınıf her zaman çoğunlukta ama bilinçsiz durumda idi. Sanayi devrimi sonucunda işçi sınıfı bilinçlenmeye başladı. Toplumların hemen hepsinde en kalabalık sınıfını oluşturdu. işçi sınıfı, yoğunluğuna karşın ekonomik ve siyasal haklardan mahrumdu. Ücretleri düşük, yaşama ve çalışma koşulları çok kötüydü. Çalışma saatleri uzun, fabrikalar havasız ve her türlü Sağlık koşullarından uzaktı.

Siyasal açıdan oy hakları yoktu. Sendikalaşma ve grev yasaktı. Ancak işçiler artık bu durumun farkında ve bilincindeydiler Sosyalizmin Gelişmesi Sanayi devriminin yarattığı işçi sınıfı hakları ile ilgili olarak sosyalizm görüşü ortaya çıktı. Bu görüş önceleri ütopik sosyalizm olarak gelişti, daha sonra Karl Marks ve Friedrich Engels sosyalizmi geliştirerek bilimsel sosyalizmi ortaya koydular. Böylece toplumdaki uzlaşmaz sınıflar burjuvazi ve proletarya arasındaki çatışma daha çok keskinleşti. Sosyalizm, komünist topluma geçiş için bir araç olarak kabul edildi.

Kentleşme ve Nüfus Artışı Sanayi devriminin bir başka etkisi de nüfus artışı konusunda oldu. Sanayileşme sayesinde tarım makineleşmiş, böylece aynı miktar toprak daha fazla insanı besleyebilir hale gelmişti.

Ayrıca kent sanayi tarım sektörü dışındaki insanlara iş sağlayarak daha fazla insanı besleyebilir duruma gelmişti Sanayi devrimi kentlerde nüfus yığılmalarına da neden olmuştur. 1920lerde A.B.D. nüfusunun yarısı kentlerde yaşıyordu. Kentleşme önemli sorunları da beraberinde getirdi. Gecekondu bölgeleri büyüdü. Bu bölgeler havasız, pis ve kalabalıktı.

Kitle Toplumu işçilerin fabrikalarda toplanması ve fabrikaların da kentsel alanlara yığılmasıyla giderek kentler kırsal alanları yutmaya başladı. Bu gelişme tıp bilimindeki yeniliklerle ortaya çıkan nüfus artışı ve bu nüfusu doyurmak için gıda maddesi bulma çabalarıyla birleştiğinde 20. yüzyılın değişmez özelliği olan kitle toplumu tarihteki yerini aldı.

Emperyalizm Sanayileşmenin getirdiği hammadde ihtiyacı ve mamül mallara pazar bulma çabası hızla saniyeleşen devletleri daha yoğun emperyalist sömürgeci politikalar izlemeye yönlendirdi.

Çevre Felaketleri ve Küresel Isınma Endüstri devrimi gerçekte insanlık için bir devrim mi? ismi doğa adına sorgularsak endüstri felaketi olarak yeniden tanımlanabilir. Sanayileşme, nüfus artışı, sömürgecilik ve günümüz kapitalizminin empoze ettiği kitle mesajı Daha Fazla Tüket ile birlikte artan ihtiyaç fazlasi tüketim, refah toplumlarının bilinçsiz ve aşırı Kaynak kullanımları gibi birçok etken sonucu insanoğlunun faydası için önemli görünen endüstri devrimi aynı zamanda çevre felaketlerinin de başlangıcı oldu. asit yağmurları, Çernobil faciası, iklim değişiklikleri, kuruyan göller, nesli tükenen canlılar, buzulların erimesi, sel felaketleri, kuraklık, salgın hastalıklar, göçler ve su savaşları gibi pek çok yaşanan ve yaşanacak senaryolar endüstri devrimi sonucu

Doğa, insanoğlunun verdiği zararı ve bozduğu dengeyi yeniden düzeltmek için endüstri devrimini geri çevirmeye çalışıyor. Endüstri devriminin zararlı sonucu olarak doğa üzerinde yarattığı bu tahribat direkt olarak dünya tarihinde yeni bir sayfa açacak

Etiketler:

Bu Yazıyı Sosyal Medyada Paylaş

Yorumlar

Henüz yorum yapılmamış.

Yorum Yaz